Zapraszamy
na strony czasopism wydawnictwa:

Rolnik DzierżawcaNowoczesna UprawaRolniczy Przegląd TechnicznyHoduj z głową bydłoHoduj z głową świnie


Sonda
Czy Pani/Pana gospodarstwo spełnia wymogi Dyrektywy azotanowej?
 
Tak
Nie
Trudno powiedzieć


Aktualno?ci

O suszy i gospodarowaniu gruntami rolnymi

2018-09-25

O suszy i gospodarowaniu gruntami rolnymi
Walne Zgromadzenie Polskiego Towarzystwa Rolniczego w siedzibą w Jeziorkach, które odbyło się 25 września w Trzebawiu pod Poznaniem, zdominowały dwa tematy – skutki suszy i pomoc państwa dla poszkodowanych rolników oraz gospodarowanie nieruchomościami rolnymi z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. 

- Obecna polityka rolna prowadzi do wygaszania umów dzierżawy – stwierdziła mec. Agnieszka Baudet. Dodała, że nawet jeśli dzierżawca wyłączył 30 proc. gruntów rolnych z umowy dzierżawy, zgodnie z nowelizacją ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa z 16 września 2011 r. (autorstwa PSL) i spełnia wszystkie warunki, nie zawsze Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa umowę przedłuża: – Dlatego dzierżawy prywatne powinny być bardziej popularne, bo są bezpieczniejsze niż dzierżawy państwowe, które zależą od aktualnej polityki rolnej.

- Takiego zagrożenia dla naszego środowiska jeszcze nie było. Kto wie, czy nie dojdzie do protestów i strajków – zagroził Franciszek Nowak, prezes Polskiego Towarzystwa Rolniczego, mówiąc o skutkach, jakie przyniosła ustawa z 2011 r. – Najgorsze jest to, że kolejne rządy utożsamiają się z jej treścią i nie próbują zmienić tych zapisów. Dopiero czas pokaże, ile zła narobiło Polskie Stronnictwo Ludowe. 

Umowa na 30 lat

- W Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa pozostaje obecnie 1 373 700 hektarów, w tym dzierżawie jest 1 042 000 hektarów – przypominał Adam Struziak, dyrektor Departamentu Gospodarowania Zasobem w Krajowym Ośrodku Wsparcia Rolnictwa w Warszawie. – Do zagospodarowania pozostało prawie 196 tysięcy hektarów.

Spośród 409 podmiotów dzierżawiących grunty z ZWRSP, które nie zgodziły się na wyłączenie 30 proc. użytków rolnych z umów dzierżawy, do końca tego roku wygasło lub wygaśnie 148 umów obejmujących powierzchnię 44,3 tys. ha. Do końca 2033 r. wygasną wszystkie te umowy i do zasobu wróci w sumie prawie 192 tys. ha (od 2012 r.). Najwięcej gruntów wróci do ZWRSP w roku 2023 – ponad 36,5 tys. ha oraz w 2024 – ponad 38 tys. ha. W bieżącym roku dzierżawcy muszą oddać ponad 13 tys. ha.

- Najwięcej umów wygaśnie w 2023 i 2024 roku dlatego, że były zawierane na początku lat 90. na 30 lat – wyjaśniał dyrektor Struziak. – Po tym okresie umowy dzierżawców, którzy spełnili warunki będą zawierane na czas nieoznaczony, co jest obarczone bardzo dużym ryzykiem dla obu stron. W tym czasie umowa dzierżawy podlega rocznemu wypowiedzeniu.  

- W latach 90. żaden dzierżawca nie przewidywał, że nie zdąży w tak długim czasie wykupić dzierżawionych nieruchomości – przypomniał prezes Franciszek Nowak. – Nieruchomości miały być rozdysponowane trwale i tak to trzeba interpretować. Gdyby w momencie podpisywania umów dzierżawy była mowa o tym, że nie będziemy mogli wykupić ziemi, to żaden z nas nie byłby takim idiotą, żeby tak bardzo zaangażować się w dzierżawę. To wina wszystkich ekip rządzących.

Dyrektor Struziak udowadniał też dzierżawcom, że jest dla nich korzystne, iż to dyrektor generalny KOWR, a nie dyrektor oddziału wydaje ostateczną decyzję o przedłużeniu okresu dzierżawy nieruchomości o powierzchni ponad 50 ha: – Od 1 września ubiegłego roku do teraz do centrali ośrodka wpłynęło 525 wniosków od dzierżawców o przedłużenie umów dzierżawy na ponad 75 tysiące hektarów. Rozpatrzono 480 wniosków, a zgodę dyrektor wyraził w 474 przypadkach. Staramy się przedłużać umowy osobom prawnym na pięć lat, a osobom fizycznym prowadzącym gospodarstwo rodzinne na osiem lat. Bierzemy pod uwagę produkcję roślinną, produkcję zwierzęcą liczbę pracowników, wywiązywanie się dzierżawcy z umowy dzierżawy, kultury wieloletnie, utrzymanie budynków, ale również dodatkowym kryterium są nabyte od Skarbu Państwa grunty, których cenę dzierżawca spłaca w ratach. Nie możemy mu nie przedłużyć umowy dzierżawy, bo nie będzie miał z czego utrzymać tego gospodarstwa. Zdaję sobie z tego sprawę. A jeśli umowa dzierżawy przedłużana jest tylko na rok, to dlatego, że była negatywna opinia izby rolniczej, negatywne opinie innych związków rolniczych.

Natomiast wniosków od dzierżawców użytkujących ponad 500 ha o przedłużenie dzierżawy było 10 na prawie 8 tys. ha, z czego rozpatrzono na razie osiem i wszystkie pozytywnie. 

Ulgi dla poszkodowanych

Dzierżawcy, którzy przyjechali do Trzebawia, a zostali poszkodowani przez suszę, narzekali, że KOWR odsyła ich wnioski o umorzenie lub odroczenie płatności rat dzierżawy i spłaty ceny nabycia nieruchomości, że nie mają jeszcze wszystkich załączników do takich wniosków, a w szczególności protokołów komisji szacujących straty.

- Jeżeli dokumenty są niekompletne, to wnioski wracają do rolników. Niekiedy we wnioskach dzierżawcy nie określają dokładnie o co wnioskują, czy o umorzenie, czy o obniżenie, czy przesunięcie płatności czynszu. Jeśli o obniżenie, trzeba napisać do jakiej kwoty. Urzędnik tego nie dopisze – wyjaśniał dyrektor Struziak i dodał: - Do 20 września wpłynęło do KOWR 2160 wniosków o umorzenie lub odroczenie płatności czynszów dzierżawnych oraz odroczenie płatności z tytułu nabycia nieruchomości, opiewających łącznie na ponad 47 milionów złotych. Chciałbym zaznaczyć, że decyzja o umorzeniu lub obniżeniu czynszu dzierżawnego może zapaść dopiero po terminie płatności, a więc dopiero po 30 września dla większości dzierżawców. Nie ma potrzeby przyspieszania czegokolwiek, ponieważ KOWR ma swoje procedury zgodne z przepisami, a wnioski są rozpatrywane w terminie. Natomiast wnioski można składać przed i po terminie płatności rat. Mamy doświadczenie z 2015 roku, kiedy wniosków było znacznie więcej niż do tej pory, chociaż szacujemy, że do końca tego roku do KOWR wpłynie ich nawet 20 tysięcy.

Rolnicy, którzy nie mają protokołu komisji szacującej straty powinni powołać się – za radą dyrektora Struziaka – na zarządzenie nr 95, które mówi, że próg strat brany pod uwagę to 15 proc. Jeśli na gruntach dzierżawionych od Skarbu Państwa wystąpiły straty w wysokości co najmniej 15 proc. to wtedy dzierżawca może wystąpić o ulgi do KOWR, jednak zostaną one wliczone do pomocy de minimis (na razie jest to 15 tys. euro w ciągu trzech lat, ale ta kwota ma być podniesiona). Do wniosku mogą załączyć fotografie zniszczonych upraw, potwierdzone np. przez wójta lub burmistrza. Rolnicy, którzy mają straty przewyższające 30 proc. i dysponują protokołem komisja szacującej straty, mogą złożyć wniosek o umorzenie całego czynszu dzierżawnego.

- Natomiast jeśli rolnik chce odroczyć płatność rat z tytułu nabycia nieruchomości, może złożyć do KOWR taki wniosek i nawet całą kwotę zapłacić w terminie płatności ostatniej raty – zapewniał dyrektor Struziak. – Nie można jednak wydłużyć płatności powyżej 15 lat ani umorzyć raty.

Najwięcej wniosków o umorzenie, obniżenie czynszu lub przesunięcie terminu płatności rat złożyli do KOWR dzierżawcy z województw wielkopolskiego, kujawsko-pomorskiego i zachodniopomorskiego. Tam są też największe powierzchnie dzierżawy. Kwoty umorzenia czy obniżenia czynszów dzierżawnych nie wejdą w pulę pomocy przewidzianą przez resort rolnictwa w wysokości 1,5 mld zł. 

Małgorzata Felińska

Więcej zdjęć Jarosława Prussa można obejrzeć w naszej fotogalerii


przeglądaj wszystkie


Komentarze
Dodaj komentarz
Zobacz wszystkie komentarze
 
© 2013 copyright APRA, wszelkie prawa zastrzeżone | Polityka prywatności | Regulamin | Regulamin prenumerat