Zapraszamy
na strony czasopism wydawnictwa:

Rolnik DzierżawcaNowoczesna UprawaRolniczy Przegląd TechnicznyHoduj z głową bydłoHoduj z głową świnie


Sonda
Jak oceniasz swoje zbiory kukurydzy na kiszonkę?
 
Dobrze
Źle
Trudno powiedzieć


Prawo

Gdy ANR nie chce sprzedać ziemi

Czy dzierżawca, który wyraził zgodę na wyłączenie z umowy dzierżawy 30 procent gruntów rolnych, może żądać od Agencji Nieruchomości Rolnych żeby sprzedała mu pozostałe dzierżawione grunty? Jeśli tak, czy żądanie to jest ograniczone w czasie, a mówiąc językiem prawnym, czy ulega przedawnieniu?

W grudniu miną cztery lata od wejścia w życie nowelizacji ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, która przyznała ANR uprawnienie do składania dzierżawcom powierzchni powyżej  428 ha propozycji wyłączenia z dzierżawy 30 proc. gruntów rolnych. Mimo początkowego sprzeciwu dzierżawców, jaki towarzyszył wprowadzeniu nowelizacji, wielu rolników wyraziło zgodę na wyłączenie z umów dzierżawy części gruntów wskazanych przez ANR. Jednocześnie rolnicy często oświadczali, że zamierzają nabyć na własność pozostałe dzierżawione grunty lub ich część oraz określali termin, w którym chcieliby zawrzeć z agencją umowę sprzedaży. Niekiedy jednak, mimo upływu terminu, który został wskazany przez dzierżawcę jako data planowanego zakupu gruntu, do sprzedaży nie doszło. Dla dzierżawcy problem jest poważny, zwłaszcza gdy zbliża się termin końcowy dzierżawy. Rolnik, który chce kupić ziemię i wcześniej oddał ANR 30 proc. gruntów ma perspektywę pozostania z niczym. Czy dzierżawca może swoich praw dochodzić w sądzie?

Do sądu z pozwem

Prawo do żądania w sądzie, aby ANR sprzedała dzierżawcy ziemię w związku z wcześniejszym wyłączeniem 30 proc. dzierżawionych użytków rolnych, określany jest w języku prawnym jako roszczenie o sprzedaż gruntu. Nie ma zgody co do tego, czy rolnikowi, który wyłączył 30 proc. gruntów z dzierżawy, zgodnie z przepisami nowelizacji przysługuje wobec ANR roszczenie o sprzedaż gruntu. W procesach sądowych inicjowanych przez dzierżawców agencja stała dotychczas na stanowisku, że dzierżawca nie może żądać, aby sprzedała mu grunty. Dopiero gdy ANR dobrowolnie postanowi o przeznaczeniu gruntów do sprzedaży i zawiadomi o tym dzierżawcę, ten może skorzystać z przysługującego mu prawa pierwszeństwa zakupu. Zdaniem pracowników ANR, to do nich należy ostateczna decyzja, czy rozpocząć procedurę sprzedaży gruntu.

Sądy z kolei kilkakrotnie przyjęły pogląd korzystny dla dzierżawców i stwierdziły, że jeśli dzierżawca spełnił ustawowe wymogi związane z wyłączeniem 30 proc. gruntów, wówczas może żądać, aby ANR sprzedała mu pozostałą ziemię i żądania tego dochodzić w sądzie. Jak zwykle w sporze prawnym, stanowisko zależy od interpretacji nieprecyzyjnych przepisów.

Przedawnienie po trzech latach

Uważam, że dzierżawca, który spełnił ustawowe wymogi związane z wyłączeniem 30 proc. gruntów z dzierżawy, może dochodzić w sądzie od ANR sprzedaży pozostałych dzierżawionych gruntów. Jeśli tak, należy zastanowić się, czy prawo dzierżawcy nie podlega ograniczeniom z uwagi na upływ czasu. W polskim prawie roszczenia podlegają tzw. przedawnieniu. Oznacza to, że po upływie czasu wskazanego przez prawo, a więc po upływie terminu przedawnienia, strona zobowiązana do określonego działania może swojego obowiązku nie realizować. Wydaje się, że również prawo żądania przez dzierżawcę od ANR sprzedaży gruntu podlega ograniczeniom czasowym. W większości wypadków zastosowanie znajdzie tu trzyletni okres przedawnienia określony w art. 118 Kodeksu cywilnego. Dniem, od którego ten okres należy liczyć, jest termin wskazany ANR przez dzierżawcę, w którym chce on zakupić grunt, przy założeniu, że zmieścił się w „widełkach” wskazanych przez nowelizację. Przykładowo, jeśli dzierżawca wskazał, że zamierza zakupić grunt od ANR do 30 października 2012 r., termin przedawnienia tego roszczenia upłynie 30 października 2015 r. Jeśli do tego czasu ANR ziemi nie sprzeda, istnieje ryzyko, że później dzierżawca nie będzie mógł dochodzić skutecznie swych praw w sądzie.

Jak nie dopuścić do przedawnienia roszczenia o sprzedaż ziemi? Piszemy o tym w październikowym numerze miesięcznika "Przedsiębiorca Rolny"

dr Anna Kois-Mizgier , adwokat

Kancelaria BSJP Brockhuis Jurczak Prusak sp.k.

www.bsjp.pl

Treść niniejszej publikacji nie zastępuje profesjonalnych usług doradczych świadczonych w jednostkowych przypadkach

 

 

przeglądaj wszystkie


Komentarze
Dodaj komentarz
Zobacz wszystkie komentarze
 
© 2013 copyright APRA, wszelkie prawa zastrzeżone