Kolejny cios w branżę cukrowniczą

Ministerstwo Finansów przygotowało projekt zmian w opłacie cukrowej, który przewiduje podwyższenie aktualnych stawek producentów słodzonych napojów. Producenci cukru i plantatorzy buraków cukrowych zdecydowanie sprzeciwiają się takim zmianom podkreślając, że projekt osłabi konkurencyjność krajowej branży cukrowniczej. Pod apelem w sprawie odrzucenia nowelizacji ustawy o zdrowiu publicznym podpisało się 20 organizacji branżowych.

Plantatorzy buraków i branża cukrownicza biją na alarm. Związek Producentów Cukru w Polsce oraz Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego zdecydowanie sprzeciwiają się podniesieniu stawek tzw. podatku cukrowego.

W stanowisku ZPC i KZPBC odnoszą się do proponowanej przez Ministerstwo Finansów nowelizacji projektu o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym (UD417). Plantatorzy buraków cukrowych i producenci cukru wyrażają zdecydowany sprzeciw wobec podniesienia stawek tzw. podatku cukrowego. – Stanowczo sprzeciwiamy się także szkodliwym zmianom obejmującym opłatą dodatkowe kategorie produktów. Jednocześnie wnioskujemy o odrzucenie projektu ustawy o zmianie ustawy o zdrowiu publicznym (UD417) w całości – twierdzą członkowie ZPC i KZPBC.

Podwyżka uderzy po kieszeni

Jak przekonują, proponowane zmiany są nadmierne i szkodliwe gospodarczo, a ich skuteczność zdrowotna i fiskalna nie została wykazana. – W praktyce doprowadzą do wzrostu cen, pogorszenia sytuacji konsumentów, osłabienia handlu detalicznego, branży cukrowniczej, sadowników oraz krajowego sektora napojowego. Fiskalnego charakteru projektu, mającego zapewnić dodatkowe środki do NFZ i odciążyć w ten sposób budżet państwa nie ukrywa samo Ministerstwo Finansów, całkowicie abstrahując od jego skuteczności prozdrowotnej. Ministerstwo nie przedstawiło przy tym żadnych propozycji działań o charakterze edukacyjnym czy prewencyjnym, mogącym faktycznie wpłynąć pozytywnie na wybory żywieniowe Polaków, a bez których to działań żadna trwała poprawa sytuacji zdrowotnej społeczeństwa nie będzie miała miejsca – czytamy w stanowisku ZPC i KZPBC.

Z wyliczeń związków wynika, że planowane stawki odbiegają od polskich warunków społeczno-gospodarczych. – Po zmianach maksymalna stawka opłaty cukrowej wyniosłaby 1,80 zł/l, czyli około 0,42 euro/l. Byłoby to obciążenie wyższe niż w państwach o znacznie większej sile nabywczej konsumentów, takich jak Francja czy Irlandia. Przy niższych dochodach polskich gospodarstw domowych relatywny ciężar opłaty byłby szczególnie dotkliwy. Jednocześnie podwyżka będzie miała bezpośredni i proinflacyjny wpływ na ceny detaliczne, co najmocniej uderzy w konsumentów o niższych dochodach – przekonują ZPC i KZPBC. Jak twierdzi Polska Federacja Producentów Żywności, przeciętny konsumenci wyraźnie odczują skutki planowych zmian, a wprowadzenie nowych kwot opłaty cukrowej może przełożyć się na wzrost cen nawet o 22,6 proc.

W swoim stanowisku ZPC i KZPC wskazują również na to, że wpływy z opłaty cukrowej były do tej pory niższe niż zakładano, a liczba płatników opłaty obniżyła się, co może wskazywać na ograniczanie produkcji lub wycofywanie się części przedsiębiorstw z rynku. Jakie będą dalsze następstwa proponowanych zmian? Zdaniem producentów cukru sytuacja może się pogorszyć, a dalsze zwiększenie stawek może pogłębić ten trend, prowadząc do spadku sprzedaży, ograniczenia zatrudnienia oraz niższych wpływów z VAT, CIT i PIT.

Źródło: KZPBC, ZPC

fot. Dariusz Kucman

Cały tekst można przeczytać w wydaniu 08/2026 miesięcznika „Przedsiębiorca Rolny”